Tin Mới Ngày

Công tố viên Paraguay ngày 13/11 truy tố cựu tổng thống Santiago Peña tội tham gia tổ chức tội phạm liên quan vụ sụp đổ ngân hàng số Ueno, thêm vào các cáo buộc lạm dụng tín nhiệm đã có; ngân hàng trung ương cho biết đã trả lại tiền gửi cho hơn 1,8 triệu người.

Cựu tổng thống Paraguay Peña đối mặt cáo buộc mới sau vụ sụp đổ ngân hàng Ueno

2026-11-17
Nam Mỹ

Văn phòng công tố Paraguay ngày thứ Sáu 13/11 đã truy tố cựu Tổng thống Santiago Peña tội tham gia tổ chức tội phạm vì vai trò bị cáo buộc trong vụ sụp đổ của ngân hàng số Ueno, một tuần sau khi Quốc hội bãi nhiệm ông. Đây là cáo buộc mới chồng lên các tội lạm dụng tín nhiệm và trục lợi cá nhân, trong lúc ông bị giam trước xét xử tại một cơ sở quân sự.

Cáo buộc mới: tham gia tổ chức tội phạm

Theo Al Jazeera, cựu tổng thống 47 tuổi bị cáo buộc đã dùng chức vụ để chuyển hàng triệu USD tiền công quỹ vào Ueno và che giấu các khó khăn tài chính của ngân hàng, dù đã được cảnh báo về hoạt động cho vay rủi ro, trong khi vẫn có quan hệ tài chính với ngân hàng này. Ông Peña phủ nhận mọi cáo buộc; ông từng nắm cổ phần trong công ty mẹ của Ueno cho tới tháng 3/2025. Hôm thứ Năm trước đó, các điều tra viên đã khám xét dinh thự chính thức của ông ở thủ đô Asunción. Công tố viên cho biết đã xác định được tài sản ở nước ngoài và đang xin phong tỏa, sau khi nhờ Mỹ, Luxembourg và Argentina hỗ trợ. Cùng ngày, ba cựu quan chức ngân hàng trung ương cũng bị bắt.

Ngân hàng Ueno sụp đổ như thế nào

Ueno là ngân hàng số ra mắt năm 2021, phát triển nhanh nhờ phục vụ những người Paraguay trước đây ít được ngân hàng truyền thống phục vụ, và dần nắm giữ tiền lương hưu nhà nước cùng tài khoản của nhiều cơ quan chính phủ. Ngân hàng trung ương đã can thiệp sau khi phát hiện tỷ lệ khả năng thanh toán của Ueno giảm xuống dưới mức tối thiểu theo luật. Vụ sụp đổ khiến gần 2,9 triệu khách hàng — gần nửa dân số 6,1 triệu người — không thể tiếp cận tiền gửi, châm ngòi biểu tình lớn trên cả nước. Ngân hàng này nắm giữ hơn 800 triệu USD tiền công quỹ, và tới thứ Năm, ngân hàng trung ương cho biết đã trả lại tiền gửi cho hơn 1,8 triệu người.

Từ đơn từ chức tới bãi nhiệm

Sau nhiều ngày biểu tình và xếp hàng dài trước ngân hàng, ông Peña tuyên bố từ chức vào thứ Năm, nói rằng muốn mang lại sự yên tâm cho người dân. Tuy nhiên, Quốc hội đã bác đơn từ chức — nếu được chấp nhận, ông sẽ được hưởng quyền miễn trừ và các biện pháp bảo vệ đặc biệt. Thay vào đó, Hạ viện bỏ phiếu nhất trí luận tội ông vào chiều thứ Năm, và Thượng viện tiếp tục bỏ phiếu bãi nhiệm ông vào thứ Sáu; ông bị bắt ngay sau đó. Phó Tổng thống Pedro Alliana tuyên thệ nhậm chức và sẽ giữ cương vị tổng thống cho tới tháng 8/2028. Công tố viên còn cáo buộc ngân hàng đã cấp cho ông Peña hai khoản vay 580.000 USD vào tháng 5/2024 để xây nhà nghỉ dưỡng ở San Bernardino, nơi khám xét phát hiện một két sắt tinh vi. Ông Peña, đồng minh thân cận của Tổng thống Mỹ Donald Trump, có thể đối mặt tới 15 năm tù nếu bị kết tội ở cả hai tội danh chính.

Chính phủ mới hứa trả lại tiền gửi cho mọi người

Sau khi nhậm chức, Tổng thống Alliana tuyên bố chính phủ đã hoàn trả cho phần lớn khách hàng của Ueno khoảng 330 triệu USD từ Quỹ Bảo đảm Tiền gửi của Paraguay. Ông cũng cải tổ nhiều bộ, bổ nhiệm ông Jorge Schreiner làm chủ tịch ngân hàng trung ương mới, thay ông Carlos Carvallo — người cũng bị truy tố trong vụ Ueno. Ông Schreiner thừa nhận uy tín của Paraguay "bị tổn hại khá nặng" và việc khôi phục sẽ mất thời gian, nhưng khẳng định "có thể khôi phục được". Giới phân tích cảnh báo khủng hoảng đã làm tổn hại danh tiếng kinh tế ổn định của Paraguay ở Nam Mỹ.

Nguồn tham khảo