Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường ngày 16/11 đã ca ngợi những thành tựu thực sự phi thường trong quan hệ giữa Trung Quốc và Đông Nam Á tại hội nghị thượng đỉnh ASEAN ở Manila, nhấn mạnh cam kết của Bắc Kinh với thương mại tự do trong bối cảnh chủ nghĩa bảo hộ gia tăng. Phát biểu khai mạc hội nghị, ông Lý cho biết trong 5 năm qua, quan hệ Trung Quốc–ASEAN đã đạt những bước tiến đáng kể.
Thương mại song phương vượt 1.000 tỷ USD
Ông Lý Cường dẫn số liệu cho thấy thương mại song phương Trung Quốc–ASEAN năm 2025 đã vượt 1.000 tỷ USD, trong khi đầu tư hai chiều lũy kế hơn 500 tỷ USD. Trung Quốc hiện là đối tác thương mại lớn nhất của ASEAN, khối có GDP tổng cộng hơn 3.900 tỷ USD. Ông khẳng định Bắc Kinh cam kết thương mại tự do giữa lúc chủ nghĩa đơn phương và bảo hộ đang gia tăng trên thế giới.
Phát biểu được đưa ra ngay trước chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Donald Trump, người sẽ tới Manila vào ngày 17/11 rồi dự APEC tại Thâm Quyến, nơi dự kiến diễn ra cuộc gặp ba bên Mỹ–Trung–Nga. Cùng ngày 16/11, ASEAN cũng họp với lãnh đạo Úc, Hàn Quốc, Liên Hợp Quốc và Nhật Bản.
ASEAN muốn mở rộng quan hệ với cả hai bên
Dù Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của ASEAN, các nền kinh tế lớn trong khối vẫn muốn mở rộng quan hệ với Mỹ trong bối cảnh bất định về thương mại và ngoại giao dưới thời chính quyền Trump. Giới quan sát nhận định hội nghị thượng đỉnh ASEAN lần này là dịp để các nước Đông Nam Á thể hiện lập trường cân bằng giữa hai cường quốc, trong khi vẫn thúc đẩy hội nhập kinh tế khu vực.
Hội nghị ASEAN–Trung Quốc diễn ra trong bối cảnh Bộ Quy tắc ứng xử Biển Đông vẫn chưa thể hoàn tất, dù ASEAN và Trung Quốc đã đạt thỏa thuận tạm thời khoảng 80% dự thảo. Các nhà lãnh đạo khu vực đang kỳ vọng chuỗi hội nghị thượng đỉnh tại Manila và Thâm Quyến sẽ tạo ra những bước tiến mới trong quan hệ giữa các nước lớn và khu vực.