Tin Mới Ngày

Thượng viện Cộng hòa đã chuẩn thuận 57 ứng viên thẩm phán của ông Trump trong nhiệm kỳ hai, nhưng Nhà Trắng đang chạy nước rút trước nguy cơ mất Thượng viện, trong lúc chính các thượng nghị sĩ Cộng hòa chặn một số đề cử theo thủ tục "blue slip".

Trump chạy đua bổ nhiệm thẩm phán trước khi mất Thượng viện, vấp phải chính đảng Cộng hòa

2026-11-16
Hoa Kỳ

Chính quyền Tổng thống Donald Trump đang chạy nước rút để đưa thêm thẩm phán liên bang trọn đời vào hệ thống tòa án trước khi đảng Dân chủ có thể giành lại Thượng viện, nhưng nỗ lực này đang vấp phải sự kháng cự bất ngờ từ chính các thượng nghị sĩ Cộng hòa. Thượng viện do đảng Cộng hòa kiểm soát đến nay đã chuẩn thuận 57 ứng viên thẩm phán của ông Trump trong nhiệm kỳ hai, song vẫn còn 23 ứng viên đang chờ được bỏ phiếu chuẩn thuận.

Cuộc chạy đua với đồng hồ chính trị

Các thẩm phán liên bang được bổ nhiệm trọn đời, vì vậy mỗi ghế được lấp đầy trong nhiệm kỳ này sẽ định hình hệ thống tư pháp Mỹ trong nhiều thập kỷ. Lãnh đạo phe đa số Thượng viện John Thune khẳng định việc chuẩn thuận thẩm phán là ưu tiên hàng đầu của Thượng viện, và lịch bỏ phiếu đang được đẩy nhanh. Theo kế hoạch, Thượng viện sẽ bỏ phiếu cho Daniel Domenico, ứng viên vào Tòa phúc thẩm khu vực 10, vào thứ Hai 17/11.

Áp lực thời gian càng lớn khi đảng Dân chủ vừa giành quyền kiểm soát Quốc hội trong cuộc bầu cử giữa kỳ đầu tháng 11. Nếu phe Dân chủ nắm Thượng viện, cánh cửa bổ nhiệm thẩm phán của Nhà Trắng sẽ gần như khép lại. Trong nhiệm kỳ đầu, ông Trump đã bổ nhiệm tổng cộng 234 thẩm phán liên bang, trong đó có 3 thẩm phán Tối cao Pháp viện — một di sản tư pháp được xem là lớn nhất của ông.

Rào cản "blue slip" từ chính đảng Cộng hòa

Trở ngại lớn nhất hiện nay không đến từ phe đối lập mà từ nội bộ đảng Cộng hòa. Theo thủ tục truyền thống gọi là "blue slip", một thượng nghị sĩ có thể chặn ứng viên thẩm phán cấp quận thuộc bang của mình bằng cách từ chối trả lại phiếu xanh đồng ý. Hiện ít nhất ba ứng viên đang bị chặn theo cách này, trong đó Thượng nghị sĩ Thom Tillis của Bắc Carolina và John Cornyn của Texas được cho là có thể ngăn các đề cử liên quan đến bang của họ.

Nhà Trắng đã phải lùi bước trong một trường hợp gây chú ý: đề cử Lee Rudofsky lên Tòa phúc thẩm khu vực 8 đã bị rút lại sau khi các Thượng nghị sĩ John Boozman và Tom Cotton phản đối, và được thay bằng J. Cody Hiland. Vụ việc cho thấy ngay cả khi Nhà Trắng nắm thế chủ động, các thượng nghị sĩ Cộng hòa vẫn giữ quyền phủ quyết thực tế đối với những đề cử mà họ cho là không phù hợp với bang của mình.

Cán cân tư pháp và những tuần quyết định

Với 23 ứng viên còn chờ chuẩn thuận, những tuần tới sẽ quyết định Nhà Trắng kịp lấp bao nhiêu ghế trước khi cán cân quyền lực tại Thượng viện thay đổi. Phe Cộng hòa tại Thượng viện vẫn đoàn kết trong mục tiêu chung là củng cố đa số bảo thủ tại các tòa phúc thẩm và tòa quận, nhưng từng đề cử cụ thể lại phải vượt qua sự soi xét của các thượng nghị sĩ địa phương.

Giới quan sát cho rằng cuộc chạy đua này là một trong những di sản lâu dài nhất mà ông Trump có thể để lại, vượt xa một nhiệm kỳ tổng thống. Mỗi thẩm phán được chuẩn thuận trong những tuần tới sẽ tiếp tục xét xử các vụ án liên quan đến quyền lực hành pháp, quy định kinh tế và quyền công dân trong nhiều thập kỷ sau khi chính quyền hiện tại kết thúc.

Nguồn tham khảo